Fabrikalar kapanıyor, işçiler işsiz kalıyor, patronlara ne oluyor?

Son dönemde bir yandan fabrikalar küçülürken, bir yandan da kapanan fabrikalar ve işyerleri gündem oluyor. Birçoğumuzun ya kendi çalıştığımız ya da ailemizden birinin çalıştığı fabrikalarda küçülmeler, hatta kapanmalar mevcut. Yüksek faizi gören patronlar paralarını fabrikaya yatırım yaparak değil, faizde ve başka yerlerde değerlendiriyorlar. Yani ben yeterince kazanmıyorsam üretim de yapmam diyorlar.

Özellikle fabrikalar kapandığı zaman biz işçilerin kafasındaki en önemli soru işareti kıdem tazminatlarımız ve alacaklarımız oluyor. Mola alanında bu konu her açıldığında geçmişten günümüze fabrikası batıp tazminat ödemeyen patronları konuşuyoruz. Evet, fabrikalar kapanıyor, işçiler tazminatlarını bile alamadan işsiz kalıyorlar, peki bu tazminatları ödemeyen patronlara ne oluyor?

Aynı gemideyiz dediler, gemi batınca filikada işçiye yer yok dediler

Hiç kimse fabrikası battıktan sonra beş parasız kalan bir patron bulamaz. Zaten durum böyle olsaydı kenarda hiç parası kalmayan patronlar mecburen beyaz veya mavi yakalı işçiler olarak çalışmak zorunda kalırlardı. Peki gerçekte ne oluyor? Fabrika çalışırken “aynı gemideyiz”, “biz bir aileyiz” yalanlarını söyleyen patronlar, batan gemiden kendilerini ve servetlerini kurtararak kaçıyorlar. İşçilere tazminatlarını ödemeden fabrikayı kapatan patronların durumuna bir bakalım.

Fen-İş’i kapatıp işçilerin alacaklarını ödemeden kaçan patron Eczacıbaşılarla, Sabancılarla, Boynerlerle lüks yatta tatil yapıyor! 200 milyon dolar serveti olduğu iddia ediliyor!

İlk örnek olarak Fen-İş Alüminyum fabrikasını ele alalım. Gebze’de kurulu olan ve 600’den fazla çalışanı bulunan Fen-İş Alüminyum fabrikası 2013 yılında kapandı ve işçilere tazminatlarını ödemedi. Peki Fen-İş’in sahibine ne mi oldu? Sedat Aloğlu, 2025 yılında Eczacıbaşı, Sabancı ve Boyner gibi Türkiye’nin en zengin aileleri ile lüks bir yatta tatil yaparken görüntülendi. Servetinin 200 milyon dolar civarında olduğu iddia ediliyor.

Madencilerin maaşlarını öde(ye)meyen patronun sahip olduğu arazilerin boyutu, Darıca ilçesi kadar!

Bir diğer örnek son dönemde çok gündeme gelen Yıldızlar SSS Holding olabilir. Param yok diyerek madencilere tazminat ödemeyen Yıldızlar SSS Holding sahibi Sebahattin Yıldız’ın Türkiye topraklarında toplam 21 kilometrekare arazisi olduğu öğrenildi. Bu, Kocaeli’nin 250 bin nüfusa sahip Darıca ilçesi ile aynı boyutta arazisi var demek oluyor. Ama işçiye tazminatlarını ödemiyor. Bir de utanmadan param yok diyor.

Uzel Makina, AD Demirel, Plastaş Plastik, Poly Metal, CSUN ve daha niceleri… Bütün bu patronlar işçilerin tazminatlarını paraları olmadığı için değil ödemeyi tercih etmedikleri için ödemediler. Çünkü ödemeden de paçayı kurtarabileceklerini biliyorlardı ve öyle de oldu. Bu şirketlerin patronları servet içinde yaşamlarına devam ediyorlar. Lüks yatlarda milyarder arkadaşlarıyla tatil yapıyorlar. Olan işsiz kalan ve tazminatından olan biz işçilere oluyor. Hakkımızı almanın yolu ise Eti Gümüş ve Doruk Madencilik işçilerinin gösterdiği gibi örgütlü mücadeleden geçiyor.

İşçinin çözümü:

Kapanan, iflas eden fabrikalar işçi denetiminde kamulaştırılsın!

İşçilerin tazminat ve ücret alacaklarını ödemeyen patronların mal varlığına el konulsun!

İflas durumunda işçi alacakları birinci öncelikte olsun!

Bu yazı Gerçek gazetesinin Kasım 2026 tarihli 206. sayısında yayınlanmıştır.